in ,

Kentsel Dönüşümde Hak Kaybı Olmayacak

İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi olağanüstü toplandı !

Olağanüstü toplanan İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi’nde 30 Ekim depremi akabinde ağır ve orta hasar görmüş olarak tespit edilen yapılar ile 1998 yılındaki yönetmelik öncesi ruhsat alan ya da 6306 sayılı yasayla riskli kabul edilen yapıların dönüşümüne dair düzenleme oy birliğiyle kabul edildi. Yeni düzenlemeye göre depremde evleri hasar gören vatandaşlar, yeni yapacakları konutlarda hak kaybı yaşamayacak. Meclis’te konuşan Tunç Soyer düzenlemeye dair, “Tüm Türkiye’ye örnek olacak bir adım atmış oluyoruz. Bu, depremzedelerimiz için bir müjde” dedi.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer yönetiminde olağanüstü toplanan İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi’nde 30 Ekim 2020’de meydana gelen depremin sonrasında ağır ve orta hasar görmüş olarak belirleme edilen ruhsatlı yapılar ile 1 Ocak 1998 tarihinde yürürlüğe giren “Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkındaki Yönetmelik” öncesinde ruhsat alarak yapılan yapılar ya da 6306 sayılı kanun kapsamında riskli yapı olarak belirlenen ruhsatlı yapıları içine alan düzenleme oy birliğiyle geçti.

Düzenleme sayesinde aynı zamanda depremde evleri hasar gören vatandaşlar, yeni yapacakları konutlarda hak kaybı yaşamayacak. Düzenlemeyle İzmir’de planlı ve sağlıklı kentsel mekanların oluştuğu bölgelerde risk grubunda bulunan ruhsatlı yapıların ayrıntılı zemin etütleri doğrultusunda deprem yönetmeliğine uygun olarak dönüşümü amaçlanıyor.

Soyer’den “Ortak Akıl” Vurgusu

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, “30 Ekim depremi akabinde, bundan sonra bu şehirde benzer felaketlerle karşılaştığımızda tahribatların azaltılması ve can kaybı yaşanmaması için yapı stoğumuz ile ilgili neler yapılabileceği, planlarımızda ne tür inisiyatiflerin ortaya konulması gerektiğine dair kapsamlı bir çalışma başlattık. Bu çalışma Meclis gündemine gelecek olgunluğa gerişti. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile müzakere edilerek, onların da onayı alınarak yol alındı. Bu konunun olgunlaşması için emek veren Meclis üyelerine, Bakanlık temsilcilerine ve bürokratlarımıza teşekkür ediyorum” dedi.

Başkan Soyer ortak akılla Türkiye’ye örnek olacak bir çalışmaya imza atıldığına dikkat çekerek “Bu çalışma sayesinde ortak aklın ne kadar değerlidir gördük. Tüm Türkiye’ye örnek olacak bir adım attık. Bu depremzedelerimiz için bir müjde. Hızlı yol almayı sağlayacak bir tablo oluşturuyoruz. Geleceğimiz ile ilgili riskleri, tehditleri azaltan bir adım atmış oluyoruz” dedi.

Yeni düzenleme ile ilgili farklı seslerin çıkabileceğine dikkat çeken Soyer, “Birinci olarak bu düzenleme kaçak yapılara meşruiyet kazandırmak için yapılan bir çalışma değil. Ruhsatlandırılmış, planlı alanda bulunan binalar ile ilgili verilen bir karar. Ne nüfus yoğunluğunu ne de yapılaşmayı arttırıyoruz. Mevcut durumu koruyarak deprem sebebiyle kaybedilen haklarını vatandaşa iade ediyoruz. Bu düzenleme yalnızca hasar görmüş yapılar ile ilgili değil, benzer bir felaket yaşanırsa hasar alma ihtimali olan yapıları da ilgilendiriyor. Biz bir daha böyle bir felaket yaşandığında can kaybı olmasın diye yola çıktık” şeklinde konuştu.

İlçe Belediyelerine Görev Düşüyor

Başkan Soyer bu düzenlemeyle ilçe belediye başkanlarına önemli görev düştüğünü vurgulayarak şunları söyledi: “Mevcut durumu korunacak alan değimimiz alanlar ile ilgili ilçe belediye başkanlarının çalışma yürütmesini istiyoruz. Bu alanlar hem hasar görmüş yapılar hem hasara uğrama ihtimali olan yapıları kapsıyor. Burada çok tiziz çalışarak hızlı şekilde tespitlerin yapılması ve bunun Büyükşehir Meclis’ine gelmesi gerekiyor. Biz bu düzenlemeyle ilçe belediye başkanlarımızın işlerini kolaylaştıracak bir çalışma yapmış oluyoruz.”

Dünya Bankası’ndan Kaynak

30 Ekim depreminin sonrasında kentteki yapı stoğu envanterini çıkartmak için hızla çalışmaya başladıklarını hatırlatan Soyer, “İnşaat Mühendisleri Odası ile önümüzdeki hafta yapı envanteri çalışmasını başlatıyoruz. Bu da oldukça önemli bir veriye sahip olmamıza imkan verecek. İkinci olarak geçen hafta Cumhurbaşkanımız İzmir’e gelmişti. Ona da deprem sonrası oluşan zararların telafisi ile ilgili Dünya Bankası ile müzakere sürecinde olduğumuzu arz ettim. 250 milyon dolarlık düşük faizli ve 30 yıl vadeli bir kaynak yaratmıştık. İller Bankası üzerinden aktarılacak kaynak. Bunu anlattım. Benim kişisel izlenimim Cumhurbaşkanı’nın buna olumlu baktığını yönünde. Konuyu inceleteceğini ifade etti. Bir an önce olursa bu kaynağı Dünya Bankası’nın bir iki ay içinde aktarması mümkün. Bu kaynağın en önemli yanı, orta hasar görmüş yapılar ile ilgili kentsel dönüşüm başlatacak olmamız. Hükümet ağır hasar görmüş yapılar için çözüm ortaya koyuyor fakat mevzuatımızda orta hasar görmüş binalar ile ilgili boşluk var. Biz bu kaynağı bu yönde kullanmak istiyoruz ve can suyu olsun istiyoruz” ifadelerini kullandı.

Riskli İlçeler İçin Özel Kararlar

Bu kapsamdaki yapıların dönüşümüne dair süreçte, ilgili ilçe belediyelerince ilk önce yürürlükteki imar planlarında “Mevcut Plandaki Durumu Korunacak Alan” sınırları tespit edilecek. Bu alanlarda kalan risk grubundaki ruhsatlı yapıların yıkılıp tekrar yapılmasının talep edilmesi durumunda yeni yapılacak yapılar için yürürlükteki imar planı kullanım kararlarına uyulması kaydıyla ilke ve esaslar (plan notları) kapsamında uygulama yapılabilecek. Kentteki diğer ilçelere göre deprem konusu ile ilgili çok daha riskli bölgeler arasında bulunan ve Genel Hayatı Etkililik Kararı verilmiş olan Bayraklı, Bornova, Karaburun, Seferihisar ilçelerinde “Mevcut Plandaki Durumu Korunacak Alan” sınırlarının belirlenmesi gerekmeyecek.

Mevcut ruhsatlı yapının, taban alanlarında ve toplam yapı inşaat alanlarında yürürlükteki mevzuatlar sebebiyle yaşanan kayıplarının önüne geçilmesi için yapılan düzenlemede, yapı stoğu olarak risk grubunda bulunan yerleşmelerin tespit edilerek bu bölgelerde yapı bazlı gerekli önlemlerin alınması, mevcut yapıların yapılaşma haklarında, mevcut kitle ve gabarisinde herhangi bir kayıp olmadan tekrar yapılabilecek.

İlçe belediyeleri ada içerisinde bulunan mevcut ruhsatlı yapıların bahçe mesafelerini dikkate alarak ada bazında kitle etüdü hazırlayacak. Bu doğrultuda mevcut ruhsatlı yapının taban alanında herhangi bir kayıp olmadan, parsel alanının yüzde 60’ına kadar yeni yapı için kullanabilecek. Ayrıca konut sahipleri yürürlükteki mevzuata göre zorunlu olan yangın merdivenleri, yangın güvenlik holleri ve asansörlerden dolayı taban alanlarında kayıp yaşamayacak.

Toplam İnşaat Alanında Kayıp Yaşanmayacak

Yurttaşların risk grubundaki mevcut ruhsatlı yapısının yıkılıp tekrar yapılmasını talep etmesi durumunda, mevcut ruhsatlı yapısının ruhsat eki mimari projesi üzerinden hesaplanan toplam yapı inşaat alanını herhangi bir kayıp yaşamadan kullanabilecek. İlave olarak, mevcut ruhsatlı binasında bulunmayan yalnız yürürlükteki mevzuatlar doğrultusunda yapılması zorunlu olan korunumlu veya korunumsuz normal merdiven dışındaki yangın merdiveni, korunumlu koridorun asgari ölçülerdeki alanı, yangın güvenlik holleri ve asansörler ile binanın bodrum katlarında tüm cepheleri tamamiyle gömülü ve ortak alan niteliğindeki otopark, sığınak, su deposu ve enerji odası alanlarının toplam yapı inşaat alanında kayıp yaşanmadan yapılması sağlanacak.

Hazırlanan çalışmaya göre mevcut ruhsatlı yapının kat adedinin, yürürlükteki imar planında belirlenen kat adedinden fazla olması durumunda, mevcut yapının kat sayısı korunacak. Yeni yapılaşacak parseller ile komşu parsellerdeki kitleler arasında yükseklik farkı oluşmaması için, bina gabarilerini belirlemeye ilçe belediyesi yetkili olacak.

Yine çok sayıda yapının bulunduğu parsellerde, yapılardan birinin veya bir kısmının yıkılıp tekrar yapılmasının talep edilmesi durumunda; parselde bulunan bütün mevcut ruhsatlı yapıların yapı ruhsatı ve eki mimari projeleri üzerinden taban alanları ve toplam yapı inşaat alanları hesaplanarak güvence altına alınması sağlanacak.

Ada bütününde uygulamaların teşvik edilmesi ve yol, park, otopark gibi alanların ihtiyaca göre arttırılması amacıyla mevcut ruhsatlı yapıların toplam (yapı) inşaat alanı hesaplarından gelen haklarını beraber kullanabilmeleri sağlanacak. Ayrıca bölgenin zemin yapısı ile çevredeki mevcut teşekküller ve siluet dikkate alınarak kat yüksekliklerinin arttırılması yönünde ilçe belediyelerince imar planı değişikliği hazırlanması da sağlanacak.

Kamuya ait yapılar da, mevcut kitle ve gabarisinde herhangi bir kayıp olmadan yıkılıp tekrar yapılabilecek.

Düzenlemeden Kimler Faydalanamaz ?

Tarım alanları, doğal karakteri korunacak alanlar gibi hassas bölgeler, düzenleme kapsamı dışında tutuldu. Buna göre; yapı yasaklı alan, heyelan alanı, taşkına maruz alan, kıyı alanı, tarımsal nitelikli alan, orman alanı, sit ve diğer koruma alanları (Koruma Amaçlı İmar Planı bulunan alanlar hariç), hassas alanlar, doğal karakteri korunacak alanlar, dünya mirası alanları, 5366 sayılı Kanun gereği Bakanlar Kurulu kararıyla ilan edilen yenileme alanları, Rezerv Yapı Alanları ve diğer özel kanunlar ile belirlenen alanlarda kalan taşınmazlar yararlanamayacak. Ayrıca yapı kayıt belgesine konu edilen alanlar da bu kapsamda değerlendirilmeyecek ve kazanılmış hak oluşturmayacak.

Denetimler Tutanak Altına Alınacak

Yapılan düzenlemeye göre; bu ilke ve esaslar kapsamında yıkılıp tekrar yapılacak yapıların bulunduğu parsellerde; Türkiye Deprem Tehlike Haritası ve haritada tanımlı deprem verileri hakkında mevzuatta belirtilen esaslara uygun olarak binayı etkisi altına alabilecek deprem ve diğer afet tehlikelerinin yaratabileceği hasarları engelleyecek önlemler ile temel ve tasarım parametrelerini içerecek zemin ve temel etüdü raporunun hazırlanması ve rapora uyulması zorunlu olacak. Bu alanlarda hazırlanacak zemin ve temel etüt rapor ile yine sondaj gibi arazi araştırmalarının yanı sıra ihtiyaç duyulan zemin iyileştirmesi proje programları için ilgili belediye yerinde denetim yapacak. Denetimlerin tutanak altına alınması da zorunlu olacak. Denetim yapıldığına dair tutanak düzenlenmeden, ruhsat verilmeyecek.

5 Yıl Yürürlükte Kalacak

Düzenleme İzmir Büyükşehir Belediyesi Olağanüstü Meclis toplantısında görüşülüp karara bağlanacak. Bu doğrultuda belirlenen ilke ve esasların uygulanmasına yönelik ilçe belediyelerince alınacak meclis kararları İzmir Büyükşehir Belediyesine iletilecek. Onama işlemlerinin tamamlanmasının sonrasında ilgili ilçe belediyelerinde askıya çıkarılacak. Askı süresince itiraz olmaması durumunda yürürlüğe girecek plan notları, risk grubundaki yapıların dönüşümünü hızlandırmak amacıyla 5 yıl boyunca yürürlükte kalacak.

Ne düşünüyorsunuz?

244 points
Upvote Downvote

Yorumlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Loading…

Değerleme Uzmanlarını Tapu Daireleri Belirleyecek

Mahalleli, Kentsel Dönüşüm İmar Planına Tepkili